Halil el-Husari
Alemlerin Rabbi, Rahman ve Rahim olan Allah (c.c.)'a hamd olsun. Salatü selam alemlere rahmet olarak gönderilen Sevgili Peygamberimiz Hz. Muhammed Mustafa (s.a.v.) ve tüm inananların üzerine olsun.
Mahmud Halil el-Husari (Arapça: محمود خليل الحصري, 1917-1980), Mısırlı dünyaca ünlü Kur'an-ı Kerim hafızı, kârisi ve kıraat âlimidir. Abdulbasit, Minşavi ve Mustafa İsmail ile birlikte çağdaş dönemin dört büyük kârisinden biri olarak kabul edilir.[1]
Hayatı ve Hafızlığı
Mahmud Halil el-Husari, 17 Eylül 1917 tarihinde Mısır'ın Garbiye vilâyetine bağlı Tanta yakınlarındaki Şübrannemle köyünde doğmuştur.[2]
8 yaşında Kur'an-ı Kerim'i tamamen ezberlemiş, ardından El-Ezher Üniversitesi'nde eğitim görmüş ve on kıraat ilmini öğrenmiştir. Sesinin güzelliği ve Kur'an tilaveti konusundaki üstün kabiliyeti, onu bu alanda çalışmaya yönlendirmiştir.[2]
El-Husari, Kur'an-ı Kerim'i on farklı kıraat üzerinden okuyabilen ender hafızlardan biridir. 1961'de Hafs ve Asım rivayetinde Kur'an-ı Kerim'in tilavetinin kaydedildiği dünyada ilk kişi olmuştur.[3]
Kariyeri ve Görevleri
El-Husari, ilk resmî görevine Vizâretü'l-evkāf'a bağlı Meşîhatü'l-mekārii'l-Mısriyye'de kâri olarak başlamış ve el-Mescidü'l-Ahmedî'de görevlendirilmiştir. Bu vazifesi on yıl sürmüştür.[2]
1944 yılında Kahire Radyosu'nda Kur'an okuyacak hâfızların seçiminde birinci olmuştur. 1955'ten itibaren el-Mescidü'l-Hüseynî'de kârilik görevine devam etmiştir.[2]
Mısır Kur'an Radyosu, 10 yıl boyunca sadece Şeyh Husari'nin tilavetini yayınlamıştır.[3] 1968'de İttihâdü kurrâi'l-âlem (Dünya Kur'an Kârileri Birliği) başkanlığına seçilmiştir. Ayrıca Mecmau'l-buhûsi'l-İslâmiyye li-şuûni'l-Kur'ân'a uzman üye olarak tayin edilmiştir.[2]
-
Halil el-Husari - Seçme Okuyuşlar Şu an oynatılıyor -
Halil el-Husari - Fatiha Suresi Tilavet -
Halil el-Husari - Yasin Suresi Tilavet -
Halil el-Husari - Rahman Suresi Tilavet -
Halil el-Husari - Mülk Suresi Tilavet -
Halil el-Husari - Vakıa Suresi Tilavet -
Halil el-Husari - Nebe Suresi Tilavet -
Halil el-Husari - Fetih Suresi Tilavet -
Halil el-Husari - Kehf Suresi (1. Bölüm) Tilavet -
Halil el-Husari - Duhan Suresi Tilavet -
Halil el-Husari - Ahzab Suresi Tilavet -
Halil el-Husari - Nas Suresi Tilavet
Tilavet Tarzı ve Özellikleri
El-Husari'nin kendine has bir okuyuş tarzı vardı. Kıraatinin teganni ve tekellüften uzak ve sade oluşu, sesini iyi kullanması, mehâric-i hurûfa (harflerin çıkış yerlerine) itina göstermesi, medlerde, gunnelerde, kalın ve ince harflerin telaffuzunda ölçü ve disiplini gözetmesi onun okuyuşunun belli başlı özellikleridir.[2]
El-Husari'nin tilavetleri, sade ve ölçülü oluşuyla özellikle Arap İslam dünyasına ve Uzakdoğu'ya önderlik ediyordu. Kızı Yasmin el-Husari, babasının Kur'an okurken insanların dinlemesini ve ayetler üzerinde düşünmesini istediğini belirtmiştir.[4]
Eşsiz Başarı: El-Husari, Birleşmiş Milletler'de, Amerikan Kongresi'nde ve İngiltere Parlamentosu'nda Kur'an okuyan ilk kâri olmuştur. Gönüllere heyecan veren nağmeleri, birçok kişinin Müslüman olmasına vesile olmuştur.[2]
Uluslararası Seyahatleri
El-Husari, İslam ülkelerinde yapılan çeşitli konferanslara davet edilmiş ve Kur'an okumuştur. Amerika ve Rusya'ya gitmiş; buralarda devlet başkanlarından ödüller ve nişanlar almıştır. Son ödülü vefatının ardından Mısır Devlet Başkanı Hüsnü Mübarek tarafından verilmiştir.[2]
Seyahatleriyle ilgili deneyimlerini "Rahalâtî fi'l-İslâm" adlı eserinde toplamıştır. Bu eser, Hindistan, Fas, Fransa, Pakistan, Çin, Yemen, Irak, Küveyt, Ürdün, Endonezya, Malezya, Filipinler, Singapur, Lübnan, Filistin, Suriye, Sudan, Suudi Arabistan, Tanzanya, Kenya, Cezayir ve Mısır seyahatleriyle ilgili makalelerinden oluşmaktadır.[2]
Eserleri
Halil el-Husari, Kur'an ilimleri alanında birçok eser kaleme almıştır:[2]
- Aḥkâmü ḳırâʾati'l-Ḳurʾâni'l-Kerîm (Tecvid ilminin kaideleri)
- el-Ḳırâʾâtü'l-ʿaşr mine'ş-Şâṭıbiyye ve'd-Dürre (On kıraat)
- Maʿa'l-Ḳurʾâni'l-Kerîm (Kur'an'ın nüzûlü ve faziletleri)
- Aḥsenü'l-es̱er fî târîḫi'l-ḳurrâʾi'l-erbaʿate ʿaşer (Kıraat imamlarının biyografileri)
- Raḥalâtî fi'l-İslâm (Seyahat notları)
- es-Sebîlü'l-müyesser fî ḳırâʾati'l-İmâm Ebî Caʿfer
- Fetḥu'l-kebîr fî aḥkâmi'l-İstiʾâẕe ve't-tekbîr
- Nûrü'l-ḳulûb fî ḳırâʾati'l-İmâm Yaʿḳūb
Vefatı
Mahmud Halil el-Husari, 24 Kasım 1980 tarihinde Kuveyt'e yaptığı bir seyahat sırasında vefat etmiştir.[2]
Hayatının sonlarına doğru doğduğu köyde, bünyesinde Kur'an kursu olan bir cami yaptırma ve yanı başında bir dinî ilimler enstitüsü kurma arzusunu tahakkuk ettirmeye çalışıyordu. Malının üçte birini bu kuruma ve diğer hayır hizmetlerine harcanması için vasiyet etmiştir.[2]
Hayır Hizmetleri: El-Husari ülkesinde birçok hayır işine öncülük etmiştir. Bunlar arasında Kahire'de ve diğer yerlerde Kur'an kurslarının açılması, kārilerin meselelerini halletmek için Nekābe li-kurrâi'l-Kur'ân'ı tesis etme çalışmaları gösterilebilir.[2]
Mahmud Halil el-Husari (1917-1980), Mısırlı dünyaca ünlü bir Kur'an-ı Kerim hafızı, kârisi ve kıraat âlimidir. 8 yaşında hafız olmuş, on kıraat ilmini öğrenmiştir. 1944'te Kahire Radyosu'nda birinci olmuş, 1968'de Dünya Kur'an Kârileri Birliği başkanlığına seçilmiştir. İlk tam Kur'an tilaveti kaydını yapan kâri olan El-Husari, BM, ABD Kongresi ve İngiltere Parlamentosu'nda Kur'an okuyan ilk kâridir. Sade ve ölçülü tilavet tarzıyla tanınan El-Husari, birçok eser bırakmış ve hayır hizmetlerinde bulunmuştur. 24 Kasım 1980'de vefat etmiştir.
[1] IQNA - Üstad Al-Husari'nin görülmemiş Kur'an-ı Kerim tilaveti, 2022
[2] TDV İslâm Ansiklopedisi - HUSARÎ, Mahmûd Halîl, 1998
[3] IQNA - Üstad Al-Husari'nin görülmemiş Kur'an-ı Kerim tilaveti, 2022
[4] IQNA - Prominent Egyptian Qari Was Proud of Serving Quran, Says Daughter, 2019
