Abdurrahman Sudeys
Alemlerin Rabbi, Rahman ve Rahim olan Allah (c.c.)'a hamd olsun. Salatü selam alemlere rahmet olarak gönderilen Sevgili Peygamberimiz Hz. Muhammed Mustafa (s.a.v.) ve tüm inananların üzerine olsun.
Abdurrahman Sudeys (Arapça: عبد الرحمن السديس), Suudi Arabistanlı dünyaca ünlü Kur'an-ı Kerim hafızı, kârisi ve İslam âlimidir. Tam adı Abdurrahman bin Abdulaziz bin Abdullah bin Muhammed es-Sudeys'tir. 10 Şubat 1960'ta Riyad'da doğan Sudeys, Mekke'deki Mescid-i Haram'ın baş imamı ve hatibidir. Aynı zamanda Mescid-i Haram ve Mescid-i Nebevi İşleri Genel Başkanı olarak görev yapmaktadır.[1]
Hayatı ve Eğitimi
Abdurrahman Sudeys, 10 Şubat 1960 tarihinde Suudi Arabistan'ın başkenti Riyad'da doğmuştur. 12 yaşında Kur'an-ı Kerim'i tamamen ezberlemiş (hafız olmuş) ve genç yaşta tilavet sanatına olan yeteneğiyle dikkat çekmiştir.[2]
Eğitim hayatına Riyad'daki Mutsanna bin Harise İlkokulu'nda başlamış, ardından Riyad Fen Akademisi'nde öğrenim görmüştür. 1979 yılında (1399 Hicri) takdir derecesiyle mezun olmuş ve Kral Suud Üniversitesi Şeriat Fakültesi'ne devam etmiştir. 1983 yılında lisans eğitimini tamamlayan Sudeys, İmam Muhammed bin Suud İslam Üniversitesi'nde yüksek lisans yapmış ve 1987'de İslam Hukuku alanında dereceyle mezun olmuştur. 1995 yılında Mekke'deki Ümmü'l-Kura Üniversitesi'nden İslam Şeriatı alanında doktora derecesi almıştır.[3]
Abdurrahman Sudeys, Ümmü'l-Kura Üniversitesi'nde öğretim görevlisi olarak akademik kariyerine devam etmektedir. Ayrıca Mekke Arap Dili Akademisi üyesidir.[4]
Mescid-i Haram İmamlığı
Abdurrahman Sudeys, 1984 yılında (1404 Hicri) henüz 24 yaşında iken Mekke'deki Mescid-i Haram'a imam olarak atanmıştır. Bu atama, onu Kabe'de imamlık yapan en genç isimlerden biri yapmıştır. İlk hutbesini Haziran 1984'te okumuştur. O tarihten bu yana Kabe'de namaz kıldırmakta ve cemaate hitap etmektedir.[5]
Özellikle Ramazan ayındaki teravih namazlarında yaptığı tilavetlerle milyonlarca Müslümanın gönlünde taht kurmuştur. 1994'ten 2006'ya kadar Şeyh Suud eş-Şureym ile birlikte teravih namazlarını kıldırmış ve bu ikili "Harem'in Altın İkilisi" olarak anılmıştır. 2014, 2019 ve 2020 yıllarında da birlikte teravih namazı kıldırmışlardır.[6]
Haremeyn Başkanlığı
Abdurrahman Sudeys, 8 Mayıs 2012'de (1433 Hicri) Kral Abdullah tarafından Mescid-i Haram ve Mescid-i Nebevi İşleri Genel Başkanı olarak atanmıştır. Bu görevle bakanlık rütbesi almıştır. Haremeyn Başkanı olarak iki kutsal caminin idari işlerinden, hac ve umre organizasyonlarından sorumludur.[7]
Bu görevi sırasında, kutsal mekanların modernizasyonu, hacıların konforu ve güvenliği için birçok projeye imza atmıştır. Ayrıca, 2017 yılında "One Day in the Haram" adlı belgesel filmin yapımcılığını üstlenmiştir. Film, Kabe'de çalışan personelin gözünden bir günü anlatmaktadır.[8]
Koronavirüs Süreci: Sudeys, 2020 yılında koronavirüs pandemisi nedeniyle Kabe'nin geçici olarak kapatılması sürecinde önemli açıklamalar yapmış ve "İnşallah size çok yakında ümmetin üzerindeki kara bulutların kalkacağını ve Haremeyn'de tavafa, namaza geri döneceğimizin müjdesini veriyorum" diyerek Müslümanlara umut vermiştir.[9]
Diyalog ve Terörle Mücadele
Abdurrahman Sudeys, dinler arası diyalog ve terörle mücadele konusundaki açıklamalarıyla da tanınmaktadır. 2018'de yaptığı bir açıklamada, "Kutsal mekanlar ibadet amaçlıdır, siyasi sloganlar atma ve mezhepsel çatışma yeri değildir. İslam'ın mesajı; merhamet, hoşgörü, birlikte yaşam ve orta yolda olmaktır" demiştir.[10]
2005 yılında Dubai Uluslararası Kur'an Ödülleri'nde "Yılın İslam Şahsiyeti" seçilmiştir. Ödül töreninde yaptığı konuşmada, "İslam ve Müslümanların mesajı; ölçülülük, adalet, güvenlik, istikrar, şefkat, uyum ve iyiliktir" ifadelerini kullanmıştır.[11]
Sudeys, 2005 yılında Dubai Uluslararası Kur'an Ödülleri'nde "Yılın İslam Şahsiyeti" seçilmiştir. Ayrıca ISIS tarafından hazırlanan suikast listesinde yer almıştır.[12]
Kutsal Topraklar ve Filistin
Sudeys, hutbelerinde sık sık Filistin davasına dikkat çekmektedir. 2024 Kurban Bayramı hutbesinde, "Allah'ım, Mescid-i Aksa'yı saldırganların saldırılarından ve işgalci Siyonistlerin zulmünden koru. Allah'ım Filistin'deki kardeşlerimize zafer nasip et" diyerek dua etmiştir.[13]
Abdurrahman Sudeys (d. 1960), Suudi Arabistanlı dünyaca ünlü bir Kur'an-ı Kerim hafızı, kârisi, Mescid-i Haram baş imamı ve Haremeyn Başkanı'dır. 12 yaşında hafız olmuş, 24 yaşında Kabe'de imamlığa başlamıştır. Riyad'da doğan Sudeys, Ümmü'l-Kura Üniversitesi'nde doktora yapmıştır. 2012'den beri Haremeyn Başkanı olarak görev yapmakta olup, dinler arası diyalog ve terörle mücadele konularında önemli açıklamalarda bulunmuştur. Etkileyici sesi ve Kabe'deki imamlığıyla İslam dünyasının en tanınmış şahsiyetlerinden biridir.
[1] Vikipedi - Abdurrahman Sudeysi
[2] Vikipedi - Abdurrahman Sudeysi
[3] Wikipedia bahasa Indonesia - Abdurrahman as-Sudais
[4] Wikipedia bahasa Indonesia - Abdurrahman as-Sudais
[5] Wikipedia bahasa Indonesia - Abdurrahman as-Sudais
[6] Wikipedia bahasa Indonesia - Abdurrahman as-Sudais
[7] Wikipedia bahasa Indonesia - Abdurrahman as-Sudais
[8] Wikipedia bahasa Indonesia - Abdurrahman as-Sudais
[9] Independent Türkçe - Haremeyn Başkanı Sudeys: Kabe yakında ibadete açılacak, 2020
[10] Anadolu Ajansı - 'Kutsal mekanlar siyasi slogan atma ve mezhepsel çatışma yeri değil', 2018
[11] Wikipedia bahasa Indonesia - Abdurrahman as-Sudais
[12] Wikipedia bahasa Indonesia - Abdurrahman as-Sudais
[13] Milat Gazetesi - Kâbe İmamı Sudeys'den Ebu Ubeyde'ye manidar karşılık!, 2024